Μαθήματα Πολυφωνικού Τραγουδιού στη Θεσσαλονίκη
Το Λύκειο Ελληνίδων Θεσσαλονίκης διοργανώνει μαθήματα πολυφωνικού τραγουδιού, μιας από τις παλαιότερες και πιο ιδιαίτερες μορφές παραδοσιακής μουσικής έκφρασης στον ελληνικό χώρο. Τα μαθήματα διδάσκει η Ιουλία Ρούτζιου, μέλος του φωνητικού συνόλου «Πλειάδες», και απευθύνονται σε κάθε ενήλικα που θέλει να γνωρίσει την πολυφωνική παράδοση βιωματικά, χωρίς να απαιτείται προηγούμενη μουσική εμπειρία.
Κάθε Τρίτη | 20:30–22:00 | Τσιμισκή 128, Θεσσαλονίκη | Έναρξη 15/09/2025
Τι είναι το πολυφωνικό τραγούδι
Το πολυφωνικό τραγούδι (ή απλά «πολυφωνία») είναι μια παραδοσιακή μορφή τραγουδιού κατά την οποία περισσότερες από μία φωνές τραγουδούν ταυτόχρονα διαφορετικά μελωδικά μέρη, τα οποία συνδυάζονται σε ένα ενιαίο αρμονικό σύνολο. Σε αντίθεση με το μονοφωνικό τραγούδι, όπου όλοι ακολουθούν την ίδια μελωδία, στην πολυφωνία κάθε φωνή έχει συγκεκριμένο ρόλο, υπάρχει η φωνή που «σέρνει» το τραγούδι, η φωνή που «γυρίζει», ο «ίσος» (μπάσος συνεχής τόνος) και άλλες φωνές που συμπληρώνουν την αρμονία.
Η παράδοση αυτή είναι έντονα προφορική: δεν καταγράφεται σε παρτιτούρες, αλλά μεταδίδεται από γενιά σε γενιά, μέσα από την ακρόαση και τη συμμετοχή. Για τον λόγο αυτό, το πολυφωνικό τραγούδι της Ηπείρου έχει ενταχθεί στον Αντιπροσωπευτικό Κατάλογο της Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ανθρωπότητας της UNESCO.
Πού συναντάται το πολυφωνικό τραγούδι
Η πολυφωνία απαντάται κυρίως στην Ήπειρο (Ζαγόρι, Πωγώνι, Κόνιτσα), αλλά και σε ελληνόφωνες κοινότητες της Βόρειας Ηπείρου στην Αλβανία, καθώς και σε άλλες περιοχές των Βαλκανίων. Κάθε περιοχή έχει τις δικές της παραλλαγές, το δικό της ρεπερτόριο και τον δικό της τρόπο εκτέλεσης, ενώ κοινό στοιχείο παραμένει η συλλογική, ομαδική φύση του τραγουδιού.
Η δασκάλα
Η Ιουλία Ρούτζιου γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Αργυρόκαστρο της Αλβανίας. Με καταγωγή από τα ελληνόφωνα χωριά της ελληνικής μειονότητας της περιοχής, ήρθε σε επαφή με την ηπειρώτικη πολυφωνική παράδοση από πολύ μικρή ηλικία, μέσα στο ίδιο της το περιβάλλον.
Το 2006, μαζί με άλλες έξι γυναίκες, ίδρυσε στη Θεσσαλονίκη το φωνητικό σύνολο «Πλειάδες», όπου ξεκίνησε να ερμηνεύει και να μελετά σε βάθος το ηπειρώτικο πολυφωνικό τραγούδι. Στη συνέχεια επέκτεινε το ενδιαφέρον της και πειραματίστηκε με άλλα είδη πολυφωνίας από τα Βαλκάνια και τη Μεσόγειο.
Έχει συμμετάσχει σε συναυλίες και παραστάσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό.
Παράλληλα με την καλλιτεχνική της πορεία, η Ιουλία Ρούτζιου έχει πραγματοποιήσει μουσικά εργαστήρια και σεμινάρια με αντικείμενο το παραδοσιακό πολυφωνικό τραγούδι, μεταδίδοντας τις γνώσεις της σε νέους ερμηνευτές και σε όσους ενδιαφέρονται να γνωρίσουν την παράδοση αυτή.
Σε ποιους απευθύνονται τα μαθήματα
Τα μαθήματα πολυφωνικού τραγουδιού του Λυκείου Ελληνίδων Θεσσαλονίκης απευθύνονται σε:
- Άτομα που αγαπούν το τραγούδι, χωρίς καμία μουσική εμπειρία
- Όσους ενδιαφέρονται για την παραδοσιακή μουσική και τον ελληνικό πολιτισμό
- Μουσικούς που θέλουν να εμβαθύνουν στην πολυφωνική τεχνική
- Όσους αναζητούν μια ομαδική, δημιουργική δραστηριότητα σε ζεστό και φιλικό περιβάλλον
Δεν χρειάζεται καμία προηγούμενη γνώση μουσικής θεωρίας. Το μόνο απαραίτητο είναι η διάθεση να τραγουδήσετε και να ακούσετε.